Je Tijd Kunnen Verdelen Over Werk, Vrije Tijd En Gezin

De productiviteit ligt in Vlaanderen erg hoog. Vooral jonge werknemers gooien internationaal hoge ogen. Maar er is een schaduwzijde aan dit verhaal: het hoge werkritme is haast niet te combineren met de zorg voor je gezin, laat staan met vrije tijd. Het leven boet dus aan kwaliteit in. Dat kan anders, zonder de productiviteit te verlagen. Simpelweg door arbeid te spreiden over meer mensen en over een langere periode, maar ook door soepelheid in te bouwen in werkuren, vakantie en zorgverloven. De graagwerkende Vlaming is geboren!

 

Steeds meer mensen hebben moeite om een professionele carrière, de zorg voor elkaar en de kinderen, en de eigen vrijetijdsbesteding te combineren. Eén of meerdere elementen komt in de verdrukking. Al te vaak stappen vrouwen uit de arbeidsmarkt en bouwen zo voor zichzelf geen sociale rechten meer op. Met alle gevolgen van dien wanneer later de relatie stukloopt. Er is daarom nood aan een model dat Iedereen, ongeacht de gezinssituatie, de mogelijkheid biedt om werken, zorgen en vrije tijd te combineren.

 

1. SLP stelt het combinatiemodel voor, waarbij zoveel mogelijk mannen en vrouwen, alleenstaand of niet, tijdens hun leven de beroeps- en gezinsarbeid, vorming, de vrije tijd, de persoonlijke verzorging en sociale arbeid evenwichtig kunnen combineren . Het is de taak van de overheid om het kader te creëren dat de ontwikkeling van dit model mogelijk maakt.

 

Een belangrijk aspect van het combinatiemodel is de mogelijkheid om tijd te spenderen aan het gezin wanneer dat gezin die tijd hard nodig heeft. Dat is bijvoorbeeld het geval bij de geboorte van een kind. Ook vaders beschikken tegenwoordig over vaderschapsverlof, maar dat is beperkt en vaak wordt het onder druk van de werkge ver of de omgeving niet opgenomen. Daarnaast zijn de zorgverloven een essentiële brug tussen het beroepsleven en het persoonlijke gezinsleven. Langdurige en volledige onderbrekingen van de loopbaan moeten we wel beperken. De zorgverloven moeten daarom op een meer flexibele wijze opgepakt kunnen worden. Daarnaast moeten ze voor iedereen toegankelijk zijn. Door de lage vergoedingen die aan de verloven gekoppeld zijn, zijn ze momenteel enkel geschikt als aanvullend inkomen voor tweeverdieners.

 

2. Het vaderschapsverlof van 10 dagen bij de geboorte van ieder kind van de werknemer wordt verplicht . Ouders krijgen de mogelijkheid om de overgebleven dagen van het zwangerschapsverlof , die de moeder niet opgenomen heeft voor de bevalling, volledig of gedeeltelijk op te laten nemen door de vader .

 

3. SLP wil de duur van de zorgverloven verdubbelen . De verloven kunnen bovendien op flexibele wijze opgenomen worden, en zijn voor iedereen toegankelijk. Dat vereist de optrekking van de uitkeringen die men ontvangt als men gebruik maakt van deze verloven. Het ouderschapsverlof kan opgenomen worden tot het kind de leeftijd van 18 jaar bereikt, en geldt zowel voor biologische ouders, adoptief ouders, zorgouders als pleegouders . Ook zelfstandigen moeten van zorgverlof gebruik kunnen maken. De overheid moet de beroepsverenigingen van zelfstandigen aanmoedigen en ondersteunen met de uitbouw van vervangingspools .

 

 

Een andere belangrijke bouwsteen van het combinatiemodel is de opvang van kinderen, zowel voor- als naschools. Er is hiervoor nood aan een uitgebreid, flexibel en gratis net van kinderopvang. Kinderopvang is immers het economisch instrument bij uitstek om meer mensen aan het werk te krijgen. Maar het heeft ook een uitermate pedagogische rol te vervullen. Het is naast het gezin en de school een derde opvoedingsmilieu. Het leerplichtonderwijs mag niet als een loutere vorm van kinderopvang bekeken worden. Maar door het herdenken van het concept, kunnen we er wel voor zorgen dat de interactie en overgang van schoolse en buitenschoolse activiteiten zoals sport of muziek beter verloopt, zonder dat de ouders van hot naar her moeten rijden.

 

4. Ieder kind heeft recht op kwaliteitsvolle kinderopvang , die naar analogie met het kleuteronderwijs uitgebouwd wordt als een basisvoorziening . Alle ouders hebben per kind recht op een aantal uren gratis opvang in verhouding tot het gemiddelde aantal werkuren in het combinatiemodel. Voor extra uren wordt een inkomensafhankelijke bijdrage gevraagd. Daarnaast moet de bereikbaarheid van kinderopvang in de buurt van de woning of het werk moet worden verbeterd. Kinderopvang op bedrijventerreinen moet mogelijk zijn.

 

5. SLP wil de idee van de brede school in zijn ruimste definitie toepassen. Het aantal lesuren voor kennisvakken wordt beperkt tot 22. Uit de vrijgekomen uren maken de leerlingen een keuze uit een vrij te kiezen informeler aanbod . Mogelijke partners zijn het deeltijds kunstonderwijs, het jeugdwerk, de sportclubs, de gemeentelijke sportdienst enz. Ook school-of ander jeugdtoneel, het bezoeken van theater, bibliotheek, engagement in de sociale sector, activiteiten van allerlei begeleidingsdiensten (logopedie, studiebegeleiding, bijscholing, .) of het bijwonen van levensbeschouwelijke lessen komen in aanmerking.

 

Ook bedrijven zijn gebaat bij een goede afstemming tussen werk en gezin, omdat dit een belangrijke stressfactor bij de werknemer wegneemt, en dus diens productiviteit verhoogt. Een gezinsvriendelijk ondernemingsbeleid is ook een grote troef om geschikt personeel aan te trekken. Maatregelen om de combinatie van arbeid en gezin te versterken, moeten dus niet als een rem maar als een versterking van de productiviteit worden bekeken.

 

6. Grote deeltijdse banen moeten in alle sectoren van de arbeidsmarkt en voor zo veel mogelijk functieniveaus geïntroduceerd worden. Ouders hebben wettelijk recht op deeltijds werk, als ze kinderen jonger dan 18 jaar hebben. De regeling van het deeltijds werk moet in overleg met de werkgever worden getroffen. Deze mag enkel om dwingende bedrijfsredenen worden geweigerd.

 

7. De overheid stimuleert een gespecialiseerde doorlichting en beleidsplanning door middel van de gezins- en bedrijfsaudit, en de omzetting van de conclusies in praktijk. De ondernemingsraad en het comité voor preventie en bescherming worden bevoegd voor het toezicht op een gezinsvriendelijke bedrijfscultuur. De overheid heeft een voorbeeldfunctie.

 

8. Er is nood aan een wettelijk kader voor flexibele beloningsvormen zoals het Cafetariaplan . De levensloopregeling , waarbij men fiscaal gestimuleerd wordt om te sparen voor onbetaald verlof, kan hier een onderdeel van uitmaken.

 

9. SLP wil werkgevers, waar het organisatorisch haalbaar is, wettelijk verplichten om glijdende werktijden op dagbasis in te voeren. Dit kan door de uurroosters uit de verplichte vermelding in het arbeidsreglement te halen en dit deel te laten uitmaken van de individuele arbeidsovereenkomst binnen de wettelijke regeling van de arbeidstijden en over loon.

 

10. Voor SLP moet elke bediende het recht krijgen om minstens 20% van zijn werktijd via telewerken te verrichten . Telewerken wordt zo de regel in plaats van de uitzondering. Slechts indien de werkgever duidelijk kan aantonen dat dit voor zijn zaak of voor de specifieke functie van de werkgever niet haalbaar is, kan van dit recht afgeweken worden.